Tại sao chuẩn thành tích đầu vào là xu hướng tất yếu của chạy bộ phong trào - Báo VnExpress Thể thao
Đầu tháng 3, VnExpress Marathon công bố giải Volvo All-Star với thể thức mới: VĐV tham dự phải đạt thành tích sub4 (42km) và sub2 (21km) cho nam, sub5 (42km) và sub2:30 (21km) cho nữ. Đây là giải chạy đầu tiên tại Việt Nam áp dụng hình thức này, mở ra một chương mới cho phong trào marathon.

Hai VĐV tuyển quốc gia Trung Cường (áo xanh) và Hà Văn Nhật so kè tại VM Hải Phòng 2023. Ảnh: VM
Việc áp dụng chuẩn đầu vào không còn xa lạ trên thế giới. Các giải marathon lớn như Boston, Berlin, Chicago, London, New York City đều yêu cầu VĐV đạt thành tích nhất định để đăng ký tham dự. Điều này giúp duy trì tính cạnh tranh cao và thu hút những runner hàng đầu thế giới.
Tuy nhiên, với cộng đồng chạy bộ còn đang ở giai đoạn mà các nhà tổ chức cố gắng tăng số lượng VĐV như Việt Nam, liệu đã đến lúc cần một giải mang tính chất sàng lọc người tham gia như vậy?
Tiêu chuẩn thời gian ở các giải marathon lần đầu được áp dụng ở Boston Marathon năm 1970. Khi ấy, nam VĐV phải đạt sub4 mới được đăng ký còn phụ nữ đến năm 1972 mới được phép tham gia và được áp chuẩn sub3:30. Chuẩn này ban đầu được áp dụng cho mọi VĐV, sau đó được điều chỉnh tùy vào nhóm tuổi.
Áp chuẩn thời gian giúp Boston Marathon kiểm soát số lượng VĐV tham dự, qua đó nâng cao chất lượng cuộc đua. Nhận thấy phương pháp này hiệu quả, các giải major rồi một số giải lớn khác như Gold Coast Marathon (Australia), Seoul Marathon (Hàn Quốc), Osaka Marathon (Nhật Bản) đã học hỏi.

VĐV tham dự giải Boston Marathon lần thứ 128 tại bang Massachusetts, Mỹ vào tháng 4/2024. Ảnh: Reuters
Khi có chuẩn thành tích, giải chạy thu hút những VĐV có kinh nghiệm và chạy tốt, giúp đảm bảo tốc độ chung của đoàn đua và giảm tắc nghẽn trên đường chạy. VĐV sẽ tránh lâm vào cảnh liên tục phải vượt các nhóm chậm hơn, khiến họ tiêu hao năng lượng và đánh mất nhịp độ. Ở những giải chạy có áp chuẩn, VĐV sẽ dễ tìm cho mình một nhóm chạy có tốc độ phù hợp, qua đó tránh bị hụt hơi.
Tuyển thủ quốc gia Phạm Tiến Sản từng hưởng lợi nhờ điều này khi tham dự Berlin Marathon 2024. Anh kể lại: "Sẽ có nhiều người chạy cùng pace với mình và tạo thành một nhóm. Rất dễ chọn nhóm ở Berlin vì nhiều người tham dự, họ tự phân chia dựa vào tốc độ. Tôi chỉ việc duy trì đúng pace đã đề ra và chọn nhóm phù hợp".
Có thể thấy khi một giải marathon có mặt bằng chất lượng VĐV đồng đều, người tham gia sẽ dễ dàng "bắt sóng" với nhau hơn mà không cần giao tiếp bằng ngôn ngữ. Đây là yếu tố giúp Tiến Sản đạt thông số 2 giờ 22 phút 46 giây, phá sâu kỷ lục cá nhân và là người Việt Nam đầu tiên lọt top 100 của Berlin Marathon.
Các VĐV tham gia đều đạt chuẩn thành tích nhất định sẽ giúp giải đấu có sự cạnh tranh cao hơn, tạo động lực để VĐV cải thiện thành tích cá nhân. Những người chạy muốn tham gia các giải này cũng phải đặt mục tiêu rèn luyện nghiêm túc hơn, từ đó mặt bằng chung của phong trào chạy bộ được nâng cao.
Runner Lê Thị Lai (Anna Lê), người đang giữ kỷ lục cá nhân 1 giờ 32 phút 31 giây cho cự ly bán marathon, chia sẻ: "Tham dự hàng chục giải mỗi năm, tôi luôn muốn có một giải đấu áp chuẩn đầu vào để tranh tài cùng những VĐV hàng đầu. Hiện nay, vì nhiều yếu tố, một số giải marathon tổ chức còn lộn xộn. Runner đôi khi chen lấn, tranh đường với nhau".

Anna Lê khi về đích tại VM Huế 2024. Ảnh: VM
Việc phân hóa cộng đồng chạy bộ thành hai nhóm chạy fun run và chạy nghiêm túc sẽ khiến runner phải lựa chọn hướng tập luyện, tạo nền tảng để phong trào chạy bộ phát triển theo hướng bài bản và bền vững hơn. Điều này cũng tạo ra những cộng đồng chạy bộ mang đặc tính rõ ràng hơn và chất lượng hơn.
Chí Hùng, người từng giữ vai trò Giám đốc đường chạy của một số giải marathon lớn trong nước, cho rằng các giải đấu áp chuẩn tham dự ra đời là xu thế tất yếu. "Tôi từng dự đoán những giải đấu áp chuẩn đầu vào như VnExpress Marathon Volvo All-Star sớm muộn gì cũng ra đời. Đó là xu thế chung của cộng đồng khi phong trào phát triển mạnh, thành tích VĐV ngày một tăng", anh nói.
Như vậy, việc áp chuẩn đầu vào ở các giải marathon không chỉ giúp kiểm soát số lượng người tham gia mà còn nâng cao tính cạnh tranh, cải thiện trải nghiệm, tạo động lực tập luyện và góp phần định hình sự phát triển của ngành chạy bộ. Đây là xu hướng tất yếu khi phong trào chạy bộ ngày càng lớn mạnh.
VnExpress Marathon Volvo All-Star 2025 diễn ra ngày 20/4 tại Hà Nội. Hiện, ban tổ chức đang mở đăng ký giai đoạn Super Early Bird với mức giá 750.000 đồng cho cự ly 21km và 950.000 đồng cho cự ly 42km. Bib Regular, bán từ ngày 21/3 tới 10/4, lần lượt có giá 1 triệu đồng và 1,2 triệu đồng cho hai cự ly. Runner quan tâm xác minh thông tin tại đây. Sự kiện tổ chức bởi Báo điện tử VnExpress, Công ty Cổ phần dịch vụ trực tuyến FPT, với sự đồng hành của Đối tác chính thức Volvo Car Vietnam. |
Lan Anh
Nguồn: https://vnexpress.net/tai-sao-chuan-thanh-tich-dau-vao-la-xu-huong-tat-yeu-cua-chay-bo-phong-trao-4858066.html